CÁC LƯU Ý CẦN TÍNH TOÁN TRƯỚC KHI CHO TÀU VÀO NEO TẠI VÙNG NƯỚC SÂU!

Thả neo tại vùng nước sâu đòi hỏi Thuyền trưởng và đội ngũ hàng hải phải tính toán kỹ lưỡng về độ sâu, chiều dài lỉn neo, khả năng của tời neo và tải trọng tác động lên hệ thống neo. Bài viết trình bày các nguyên tắc và phép tính thực tế khi thả neo ở vùng nước sâu, cùng những lưu ý trong quá trình thả neo, neo tàu lớn và trực neo nhằm đảm bảo an toàn cho tàu, thiết bị và thuyền viên.

THẢ NEO TẠI VÙNG NƯỚC SÂU:

Tất cả các tàu phải thả neo bằng máy (sử dụng máy để lùi tàu và nhả dần lỉn neo) đến chiều dài lỉn mong muốn khi neo đậu ở độ sâu trên 50 mét. Để tránh làm hỏng tời neo, cần giữ cho lỉn neo ở trạng thái thẳng đứng (từ lỗ dẫn lỉn xuống đáy) và xông lỉn liên tục bằng tời cho đến khi đạt đủ chiều dài lỉn cần thiết. Khi nhả lỉn neo, tốc độ so với mặt đất không được vượt quá 0,3 hải lý/giờ. Cần sử dụng động cơ và phanh tời neo khi cần thiết để tránh tình trạng chạy quá tốc độ và/hoặc quá tải cho mô-tơ tời neo.
Độ sâu mực nước cho phép khi thả neo được xác định dựa trên sức kéo của tời neo. Thông thường, tời neo có khả năng kéo lên được từ 3 đến 4 đường lỉn (shackle) cùng với neo.

Ví dụ tính toán:

1. Tàu hàng rời cỡ Cape (Cape-size Bulker):
Trọng tải toàn phần (Deadweight): 181.412 MT / Sức nâng của tời neo (Windlass Capacity): 382,4 kN

382,4 × 0,102 = 39 MT

Trọng lượng neo: 12,075 MT

Trọng lượng lỉn neo: 01 đường lỉn (shackle) với đường kính mắt xích thông thường 97 mm: 0,206 tấn/m

0,206 × 27,5 m = 5,665 MT

Trọng lượng 4 đường lỉn:
5,665 × 4 = 22,66 MT

Tổng trọng lượng của neo và 4 đường lỉn neo:
12,075 + 22,66 = 34,735 MT

4 đường lỉn × 27,5 m = 110 mét

→ Như vậy, 4 đường lỉn tương đương tổng chiều dài 110 mét.

Xét đến hệ số an toàn, ma sát tại bộ hãm xích lỉn, ống dẫn xích lỉn (hawse pipe), miệng ống dẫn xích (anchor bell-mouth) và trọng lượng phần xích lỉn treo từ tời neo đến mặt nước, quy định của công ty về độ sâu tối đa cho phép khi thả neo là 110m.

Bất kể các tính toán nêu trên, một số tàu có khả năng thả neo với chiều dài lỉn lớn hơn 4 đường lỉn (110m) dựa trên công suất tời neo; tuy nhiên, một quy định thống nhất vẫn được áp dụng cho tất cả các tàu do công ty quản lý.

Nếu Thuyền trưởng cần thả neo hoặc được yêu cầu thả neo tại vị trí có độ sâu vượt quá giới hạn cho phép, việc liên hệ với công ty trước khi thực hiện là bắt buộc.

THẢ NEO ĐỐI VỚI TÀU CỠ LỚN:

•  Cần đặc biệt thận trọng khi hoạt động ở vùng nước nông (độ sâu nhỏ hơn hai lần mớn nước).

•  Cần lưu ý rằng khi thả neo trong lúc tàu đang sử dụng máy, tải trọng quá mức lên lỉn neo có thể gây hư hại hoặc hao mòn động cơ và hệ thống bánh răng của tời neo.

•  Thuyền trưởng cần lưu ý – đặc biệt là trên các tàu lớn – rằng hoa tiêu không phải lúc nào cũng có nhiều kinh nghiệm về khía cạnh này. Cần xác định rõ ý định của hoa tiêu từ trước khi thả neo, tốt nhất là trong quá trình trao đổi thông tin giữa Thuyền trưởng và hoa tiêu.

•  Sau khi hoàn tất việc thả neo, cần khóa chốt chặn lỉn neo ( stopper) ở vị trí chắn ngang lỉn neo, điều chỉnh lỉn neo sao cho tì sát vào chốt chặn, sau đó hãm phanh và ngắt kết nối bộ truyền động của tời neo.

SAU KHI THẢ NEO/TRỰC NEO:

·  Ngay sau khi thả neo, cần xác định vị trí thả neo và xác định phạm vi quay trở của tàu (swinging circle) dựa trên chiều dài của lỉn neo đã thả…

·  Cần kiểm tra vị trí này thường xuyên bằng cách đo phương vị tới các mốc định vị cố định, các mục tiêu được theo dõi bởi hệ thống hỗ trợ vẽ đồ thị radar tự động (ARPA) hoặc các vật thể trên bờ dễ nhận biết…

·  Ngoài việc quan sát trực quan, vị trí tàu cũng cần được kiểm tra định kỳ bằng mọi phương tiện sẵn có khác trên tàu, bao gồm radar, GPS và ECDIS. Bán kính vòng quay trở của tàu cần được sử dụng và được tính bằng tổng chiều dài lỉn neo đã thả cộng với chiều dài của tàu…